ค้นหาระดับความเสี่ยงที่เหมาะกับคุณ | บทเรียนฟรี XS ประเมินลักษณะการลงทุนของตนเอง - การจัดพอร์ตการลงทุนแบบหลายสินทรัพย์ (ETF สินค้าโภคภัณฑ์ และคริปโทเคอร์เรนซี)
Logo
การซื้อขายมีความเสี่ยงสูง คุณอาจสูญเสียเงินลงทุนทั้งหมด

คอร์สการเทรดออนไลน์ของ XS

เพิ่มพูนความรู้ของคุณด้วยคอร์สการเทรดออนไลน์ฟรีจาก

โซลูชั่นก็อปปี้เทรด

ประเมินลักษณะการลงทุนของตนเอง

ในบทนี้ ผู้เรียนจะได้ทำความเข้าใจความสัมพันธ์ระหว่างความเสี่ยงและผลตอบแทน เหตุใดระยะเวลาการลงทุนจึงมีผลต่อระดับความเสี่ยงที่เหมาะสม และวิธีประเมินว่าลักษณะนักลงทุน 3 รูปแบบใดสอดคล้องกับตนเองมากที่สุด

เปิด บัญชี ทดลอง XS ฟรี

ความเสี่ยงและผลตอบแทน

ความเสี่ยงและผลตอบแทน (Risk and Reward) คือความสัมพันธ์ระหว่างโอกาสที่การลงทุนจะ เติบโต กับโอกาสที่มูลค่าจะลดลง สินทรัพย์ใดก็ตามที่มีโอกาสเติบโตได้เร็วกว่าบัญชีออมทรัพย์ก็สามารถปรับตัวลงได้มากกว่าเช่นกัน และไม่สามารถเลือกได้เฉพาะด้านใดด้านหนึ่ง

สินทรัพย์ประเภทหลักสามารถเรียงตามระดับความผันผวนจากน้อยไปมากได้ดังนี้

  • เงินสดและตราสารหนี้ระยะสั้นมีการเคลื่อนไหวค่อนข้างน้อยทั้งขาขึ้นและขาลง จึงได้รับผลกระทบจากการปรับตัวลงอย่างรุนแรงของตลาดน้อยกว่า แต่ต้องเผชิญกับความเสี่ยงจากเงินเฟ้อแทน

  • พันธบัตรรัฐบาลให้ผลตอบแทนในระดับปานกลางและโดยทั่วไปปรับตัวลงน้อยกว่าหุ้นมาก แต่ก็ยังสามารถปรับตัวลงได้

  • หุ้นในอดีตให้ผลตอบแทนสูงกว่ามากเมื่อพิจารณาในช่วงหลายทศวรรษ ขณะเดียวกันก็เคยสูญเสียมูลค่าประมาณหนึ่งในสามภายในปีเดียวมาแล้วหลายครั้ง

  • คริปโทเคอร์เรนซีอาจมีมูลค่าเพิ่มขึ้นหลายเท่าในปีที่ตลาดเป็นบวก และอาจสูญเสียมูลค่าไปมากในปีที่ผลการดำเนินงานไม่ดี หรือแม้กระทั่งภายในเวลาเพียงไม่กี่วัน

ไม่มีสินทรัพย์ใดในรายการนี้ที่ให้ทั้งผลตอบแทนสูงและความเสี่ยงต่ำในเวลาเดียวกัน หากพบผลิตภัณฑ์ที่นำเสนอสิ่งเหล่านี้พร้อมกันอาจหมายความว่าความเสี่ยงบางส่วนไม่ได้ถูกเปิดเผยอย่างชัดเจนหรือมีการกล่าวอ้างที่ไม่ตรงกับความเป็นจริง

ในทางกลับกัน การพยายามหลีกเลี่ยงความเสี่ยงทั้งหมดก็ไม่ได้หมายความว่าจะปลอดภัย 100% เช่นกัน ตัวอย่างเช่น เงินเฟ้อสามารถค่อย ๆ ลดกำลังซื้อของเงินออมที่ไม่ได้เติบโตได้

สิ่งสำคัญคือการประเมินว่า เราสามารถรับการปรับตัวลงของพอร์ตได้มากเพียงใดโดยไม่ตัดสินใจขาย ระดับดังกล่าวแตกต่างกันไปในแต่ละคน และยังขึ้นอยู่กับว่าจะต้องนำเงินก้อนนั้นกลับมาใช้เมื่อใด

ทำไมระยะเวลาการลงทุนจึงมีความสำคัญ

ไม่ต้องกังวลหากไม่เคยได้ยินคำนี้มาก่อน ระยะเวลาการลงทุน (Time Horizon) หมายถึงช่วงเวลาจนกว่าเราจะต้องนำเงินที่ลงทุนไว้ออกมาใช้ และระยะเวลาดังกล่าวมีผลต่อการที่เราจะรับมือกับความเสี่ยงได้มากน้อยเพียงใด

ลองพิจารณาสถานการณ์ที่ตลาดปรับตัวลง 30% ในสองกรณี

  • เงินที่ต้องใช้ในปีหน้า: การปรับตัวลง 30% อาจสร้างผลกระทบอย่างรุนแรง เพราะเหลือเวลาไม่มากพอให้มูลค่าการลงทุนฟื้นตัว เงินที่มีเป้าหมายใช้งานในระยะสั้นจึงมักอยู่ในสินทรัพย์ที่มีความผันผวนน้อยกว่า เช่น เงินสดและตราสารหนี้ระยะสั้น

  • เงินที่ต้องใช้ในอีก 20 ปี: การปรับตัวลงในระดับเดียวกันอาจเป็นเพียงช่วงหนึ่งของการลงทุนระยะยาว ในอดีตตลาดเคยฟื้นตัวจากการปรับตัวลงอย่างรุนแรงเมื่อมีระยะเวลามากพอ เงินที่ยังไม่จำเป็นต้องใช้ในระยะยาวจึงสามารถรับความผันผวนได้มากกว่า เพื่อแลกกับโอกาสในการเติบโต

นี่คือเหตุผลที่พอร์ตการลงทุนแบบเดียวกันอาจเหมาะกับคนหนึ่งแต่ไม่เหมาะกับอีกคน และเหตุผลที่ไม่ควรนำสัดส่วนการลงทุนของผู้อื่นมาใช้กับตนเองโดยตรง

ลักษณะนักลงทุน 3 รูปแบบ

เมื่อนำระดับความผันผวนที่สามารถยอมรับได้มาพิจารณาร่วมกับระยะเวลาที่เงินสามารถลงทุนอยู่ได้ จะสามารถแบ่งลักษณะนักลงทุนออกเป็น 3 รูปแบบหลัก ได้แก่

นักลงทุนแบบอนุรักษ์นิยม (The Conservative Investor)

นักลงทุนลักษณะนี้ให้ความสำคัญกับการรักษามูลค่าของเงินลงทุนที่มีอยู่มากกว่าการเร่งให้เงินเติบโตอย่างรวดเร็ว การปรับตัวลง 20% อาจเป็นปัญหาสำคัญสำหรับนักลงทุนแบบอนุรักษ์นิยม (The Conservative Investor) ไม่ว่าจะเป็นเพราะจำเป็นต้องใช้เงินในเร็ว ๆ นี้ หรือการเห็นมูลค่าพอร์ตลดลงในระดับดังกล่าวเป็นสิ่งที่ยอมรับได้ยาก

พอร์ตของนักลงทุนแบบอนุรักษ์นิยมจึงเน้นตราสารหนี้และเงินสด ซึ่งเป็นสินทรัพย์ที่มีการเคลื่อนไหวน้อยกว่าสินทรัพย์ประเภทอื่นตามที่ได้เรียนรู้ไปก่อนหน้า

พอร์ตลักษณะนี้มีแนวโน้มเติบโตช้ากว่า และความเสี่ยงหลักอาจไม่ใช่การปรับตัวลงอย่างรุนแรงของตลาดแต่เป็นเงินเฟ้อที่ค่อย ๆ ลดกำลังซื้อของเงินลงเมื่อเวลาผ่านไป

ลักษณะนี้เหมาะกับ

  • ผู้ที่กำลังเก็บเงินเพื่อเป้าหมายภายในอีกไม่กี่ปี

  • ผู้ที่เกษียณแล้วและต้องใช้เงินจากพอร์ตสำหรับค่าใช้จ่าย

  • ผู้ที่ไม่ต้องการให้ความผันผวนของตลาดสร้างความกังวลในการใช้ชีวิต

นักลงทุนแบบสมดุล (The Balanced Investor)

นักลงทุนแบบสมดุล (The Balanced Investor) ยอมรับการปรับตัวลงของพอร์ตเพื่อแลกกับโอกาสในการเติบโต ตราบใดที่ทั้งความเสี่ยงและโอกาสในการเติบโตไม่อยู่ในระดับสุดโต่ง การปรับตัวลง 20% อาจสร้างความไม่สบายใจ แต่ยังอยู่ในระดับที่สามารถรับได้และไม่ทำให้ต้องเปลี่ยนแผนการลงทุน

พอร์ตจะประกอบด้วยทั้งหุ้นและตราสารหนี้ โดยหุ้นช่วยขับเคลื่อนการเติบโตในระยะยาว ขณะที่ตราสารหนี้ช่วยลดผลกระทบบางส่วนเมื่อพอร์ตปรับตัวลง

พอร์ตลักษณะนี้คาดว่าจะเติบโตได้เร็วกว่าพอร์ตแบบอนุรักษ์นิยม แต่ก็สามารถปรับตัวลงได้มากกว่าเช่นกัน ซึ่งสะท้อนความสัมพันธ์ระหว่างความเสี่ยงและผลตอบแทนที่กล่าวถึงก่อนหน้านี้

ลักษณะนี้เหมาะกับผู้ที่

  • ลงทุนเพื่อเป้าหมายในอีกประมาณ 5-10 ปี เช่น การซื้อบ้าน

  • มีเป้าหมายสร้างเงินสำหรับการเกษียณอย่างมั่นคง

  • ผู้ที่ยังไม่แน่ใจว่าตนเองสามารถยอมรับความเสี่ยงได้มากเพียงใด และต้องการเริ่มต้นจากระดับที่สมดุล

นักลงทุนแบบเน้นการเติบโต (The Growth Investor)

ลักษณะสุดท้ายคือ นักลงทุนแบบเน้นการเติบโต (The Growth Investor) ซึ่งมุ่งหวังการเติบโตของเงินลงทุนในระดับสูง และยอมรับว่าช่วงที่ผลการลงทุนไม่ดีเป็นส่วนหนึ่งของการลงทุนเพื่อการเติบโตในระยะยาว การปรับตัวลง 30% หรือ 40% อาจสร้างความไม่สบายใจอย่างมาก แต่ก็ยังไม่มากพอที่จะทำให้ตัดสินใจขาย เพราะยังไม่จำเป็นต้องใช้เงินก้อนนั้นในระยะเวลาอันใกล้

พอร์ตลักษณะนี้ประกอบด้วยหุ้นเป็นส่วนใหญ่ และบางครั้งอาจมีสินทรัพย์ที่มีความเสี่ยงสูงกว่า เช่น คริปโทเคอร์เรนซีในสัดส่วนเล็กน้อย

ลักษณะนี้เหมาะกับ

  • ผู้ที่มีระยะเวลาการลงทุน 10 ปีขึ้นไป

  • ผู้ลงทุนที่มีรายได้สม่ำเสมอ

  • ผู้ที่สามารถยึดตามแผนการลงทุนเดิมได้เมื่อตลาดปรับตัวลง

ลักษณะนักลงทุน

แบบอนุรักษ์นิยม

แบบสมดุล

แบบเน้นการเติบโต

สิ่งที่ให้ความสำคัญ

การรักษามูลค่าเงินลงทุนที่มีอยู่

การเติบโตพร้อมรับความผันผวนระดับปานกลาง

การเติบโตสูงสุดในระยะยาว

ระดับการปรับตัวลงที่ยอมรับได้

ต่ำ

ปานกลาง

สูง

ระยะเวลาการลงทุนโดยทั่วไป

ระยะสั้น ไม่เกินไม่กี่ปี

ระยะกลาง 5–10 ปี

ระยะยาว 10 ปีขึ้นไป

สัดส่วนหลักของพอร์ต

ตราสารหนี้และเงินสดเป็นส่วนใหญ่

ผสมระหว่างหุ้นและตราสารหนี้

หุ้นเป็นส่วนใหญ่

ไม่มีลักษณะนักลงทุนแบบใดดีกว่าอีกแบบหนึ่ง สิ่งที่ควรหลีกเลี่ยงคือการเลือกรูปแบบที่ไม่สอดคล้องกับสถานการณ์และเป้าหมายของตนเอง

วิธีประเมินว่าตนเองเป็นนักลงทุนแบบใด

ลองตอบคำถาม 3 ข้อนี้กับตนเองอย่างตรงไปตรงมา

  • จะต้องใช้เงินก้อนนี้จริง ๆ เมื่อใด

  • หากมูลค่าพอร์ตลดลง 20% ในเดือนหน้า จะขายทั้งหมด รอดูสถานการณ์อย่างใจเย็น หรือซื้อเพิ่ม

  • ความผันผวนของเงินลงทุนแม้เพียงเล็กน้อย ทำให้รู้สึกกังวลจนนอนไม่หลับหรือไม่

ควรตอบคำถามเหล่านี้ตามความเป็นจริง เพราะการยอมรับว่าตนเองเป็นนักลงทุนแบบอนุรักษ์นิยมและสามารถลงทุนได้อย่างสบายใจ ย่อมดีกว่าการพยายามเป็นนักลงทุนที่รับความเสี่ยงสูง แล้วตัดสินใจด้วยความตื่นตระหนกเมื่อตลาดปรับตัวลงครั้งแรก

สรุปสาระสำคัญ

  • ความเสี่ยงและผลตอบแทนเป็นสิ่งที่มาคู่กัน สิ่งสำคัญคือการประเมินว่าเราสามารถรับการปรับตัวลงของพอร์ตได้มากเพียงใดโดยไม่ตัดสินใจด้วยความตื่นตระหนก

  • ระยะเวลาการลงทุนมีผลต่อระดับความเสี่ยงที่สามารถยอมรับได้ เพราะการปรับตัวลงอย่างรุนแรงอาจสร้างผลกระทบมากต่อเงินที่ต้องใช้ในระยะสั้น แต่สำหรับเงินลงทุนระยะยาวอาจเป็นเพียงช่วงหนึ่งของเส้นทางการลงทุน

  • นักลงทุนแบบอนุรักษ์นิยม แบบสมดุล และแบบเน้นการเติบโต เกิดจากการพิจารณาทั้งระดับความเสี่ยงที่ยอมรับได้และระยะเวลาการลงทุนร่วมกัน โดยสิ่งสำคัญคือการเลือกรูปแบบที่สอดคล้องกับสถานการณ์ของตนเอง

ในบทถัดไป ผู้เรียนจะได้เรียนรู้ว่านักลงทุนสามารถแบ่งสัดส่วนเงินลงทุนระหว่างสินทรัพย์แต่ละประเภทได้อย่างไร พร้อมตัวอย่างการจัดสรรสินทรัพย์สำหรับนักลงทุนทั้ง 3 รูปแบบ

ถัดไป: ทำความเข้าใจการจัดสรรสินทรัพย์
บทเรียนถัดไป